Ільготы і перавагі набыцця зямельнага ўчастка ва ўласнасць

З 1 верасня 2022 года ўступіў у сілу Закон Рэспублікі Беларусь ад 18.07.2022 №195-З ”Аб змяненні кодэксаў“, які ўстанаўлівае льготны парадак набыцця зямельных участкаў у прыватную ўласнасць грамадзянамі Рэспублікі Беларусь, дзеянне якога абмежавана 5-гадовым тэрмінам з моманту ўступлення ў сілу дадзенага Закона.

У прыватнасці, зямельныя ўчасткі, якія знаходзяцца ў карыстанні ў землекарыстальнікаў на 1 верасня 2022 года на працягу 5 гадоў з названай даты могуць прадастаўляцца ў прыватную ўласнасць грамадзянамі Рэспублікі Беларусь з прымяненнем каэфіцыента:

0,8 – на тэрыторыі абласных цэнтраў, г. Мінска
0,5 – на іншых тэрыторыях.

Набыццё зямельных участкаў ва ўласнасць дасць магчымасць выкарыстоўваць іх у якасці крыніцы матэрыяльнага дабрабыту, спрыяючы развіццю прадпрымальнасці грамадзян, уцягванню зямельных участкаў у рынкавыя адносіны.

Кошт зямельнага ўчастка, які перадаецца ва ўласнасць, вызначаецца на падставе кадастравага кошту, які адлюстроўвае каштоўнасць (карыснасць) зямельнага ўчастка. І толькі на працягу 5 гадоў можна набыць ва ўласнасць зямельныя ўчасткі па кадастравым кошце, з прымяненнем каэфіцыентаў, якія дазваляюць паменшыць яго памер.

Напрыклад: Кадастравы кошт зямельнага ўчастка плошчай 0,1268 га, прадастаўленага для будаўніцтва і абслугоўвання жылога дома на тэрыторыі Ушацкага раёна складае 1990 руб. 76 кап., то з прымяненнем каэфіцыента 0,5 складзе 995 руб. 38 кап.

Права прыватнай уласнасці на зямлю знаходзіцца пад абаронай заканадаўства Рэспублікі Беларусь, а набыццё ўчастка ў прыватную ўласнасць дае шэраг пераваг, асноўнымі з якіх з'яўляюцца наступныя:

Зямельны ўчастак, які належыць на праве прыватнай уласнасці, можа быць прадметам розных здзелак, такіх як купля-продаж, абмен, дараванне, рэнта, арэнда, іпатэка, і пераходзіць па спадчыне, у тым ліку і да спадчыннікаў, якія не з'яўляюцца грамадзянамі Рэспублікі Беларусь.

Напрыклад, у выпадку размяшчэння на зямельным участку, які знаходзіцца ў прыватнай уласнасці, капітальнай пабудовы, ён з'яўляецца прадметам дагавора куплі-продажу разам з капітальнай пабудовай, пры гэтым кошт зямельнага ўчастка вызначаецца асобна ад кошту капітальнай пабудовы і не можа быць ніжэйшы за яго кадастравы кошт.

У агульным кошце прадмета дагавора куплі-продажу кошт зямельнага ўчастка можа складаць 90 %, у той час як кошт капітальнага будаўніцтва толькі 10%. А набыццё зямельнага ўчастка ў прыватную ўласнасць для калектыўнага садаводства ў садаводчым таварыстве дазволіць распарадзіцца ім і прадаць яго разам з размешчанымі насаджэннямі пры адсутнасці на ўчастку дачнага доміка.

Зямельныя ўчасткі, якія знаходзяцца ў прыватнай уласнасці, могуць здавацца ў арэнду для тых жа мэт, для якіх яны і прадастаўлены, а арэндная плата паслужыць дадатковай крыніцай даходу для арандадаўцы – уласніка зямельнага ўчастка. Прадметам асаблівага попыту ў летні перыяд з'яўляюцца зямельныя ўчасткі, размешчаныя ў таварыствах, прадастаўленыя для вядзення калектыўнага садаводства, якія на розны тэрмін могуць прадастаўляцца ў арэнду асобам, якія жадаюць паспрабаваць свае сілы ў вядзенні калектыўнага садаводства і вырошчванні сельскагаспадарчай прадукцыі, не якія валодаюць магчымасцямі набыць дачны домік і ўчастак.

Зямельныя ўчасткі, якія знаходзяцца ў прыватнай уласнасці, могуць з'яўляцца прадметам іпатэкі ў якасці забеспячэння абавязацельства па крэдытным дагаворы, у тым ліку заключаным з банкам.

Зямельны ўчастак, які з'яўляецца прадметам дагавора рэнты, дазваляе забяспечыць патрэбы атрымальніка рэнты – уласніка зямлі ў харчаванні, адзенні, жыллі, медыцынскім доглядзе і пэўных грашовых выплатах, тым самым вырашыць праблемы сацыяльнага забеспячэння людзей, якія маюць патрэбу ў дапамозе.

Заканадаўства забяспечвае абарону права прыватнай уласнасці на зямельны ўчастак, прадугледзеўшы толькі судовы парадак для спынення права прыватнай уласнасці на зямельны ўчастак у выпадку парушэння ўласнiкам заканадаўства аб ахове і выкарыстанні земляў.

З заявамі аб прадастаўленні зямельных участкаў у прыватную ўласнасць варта звяртацца ў мясцовыя выканаўчыя камітэты па месцы размяшчэння зямельнага ўчастка.

Кансультацыю аб памеры кадастравага кошту зямельнага ўчастка для разліку платы за зямельны ўчастак, якая падлягае ўнясенню, можна атрымаць у аддзеле землеўпарадкавання Бешанковіцкага раённага выканаўчага камітэта (тэлефоны – 8 (02131) 6 06 27, 8 (02131) 6 06 37), а ў дачыненні да зямельных участкаў, зарэгістраваных у рэгістры нерухомай маёмасці, правоў на яго і здзелак з ім, звесткі аб кадастравым кошце можна атрымаць у Рэгістры кошту земляў, зямельных участкаў дзяржаўнага зямельнага кадастра, у якім утрымліваюцца звесткі, атрыманыя пры:

правядзенні кадастравай ацэнкі земляў, зямельных участкаў населеных пунктаў, садаводчых таварыстваў і дачных кааператываў, земляў, зямельных участкаў, размешчаных за межамі населеных пунктаў, садаводчых таварыстваў і дачных

правядзенні кадастравай ацэнкі сельскагаспадарчых земляў, зямельных участкаў, прадастаўленых сельскагаспадарчым арганізацыям, у тым ліку сялянскім (фермерскім) гаспадаркам, іншым арганізацыям для вядзення сельскай гаспадаркі, у тым ліку сялянскай (фермерскай), а таксама для вядзення падсобнай сельскай гаспадаркі (далей — сельскагаспадарчыя землі).